قلب سالم در کفشهای راحت چینیان قــدیم در گذشته به پا اهمیت زیادی می دادند و ازآن به عنوان "قلب دوم" انسان یاد می کردند. آنها نقاط مشخصـی از کف پا را بــا یــکی از حــواس پنجـگانه مرتبط می دانستند, مثلاً منطقه بین انگشت سوم الی پنجم را با چشم و یا پاشنه پا را با عصب سیاتیک ارتباط می دادند در پیشینه ادب فارسی نیز از نقش کفش مناسب و راحت در قالب ضرب المثل های معروف بسیار یاد شده است ضرب المثلهای ((تهی پای رفتن به از کفش تنگ)) یا(( لنگه کفش در بیابان غنیمت است )) همگی نشان دهنده تجارب پیشینیان ما در مورد کفش راحت و مناسب بوده است.
▪ در اولین مرحله این سوال مطرح می شود که کفش مناسب چیست؟
می توان گفت که در انتخاب کفش معمولاً ۴ عامل تاثیر مشخصی دارند: قیمت, جنس و رنگ و مدل. قیمت یک عامل اقتصادی است که به فرد و جامعه مربوط می شود رنگ و مدل هم متاثر از سن, جنسیت و گرایش های فردی و اجتماعی می باشند وجنس و کیفیت کفش هم به اوضاع اقتصــادی و وجدان اجتماعی جامعه باز می گردد. اما بر اساس تحقیقات انجام شده می توان گفت که مردم در انتخاب کفش, مدل و قیمت آن از فاکتورهای بسیار مهم می دانند و متاسفانه راحتی کفش جزء اولین اولویت های آنان قرار نمی گیرد.
. شاهد این مدعا خستگی, داغی و سوزش پا و شیوع انواع ناهنجاریها مثل انگشتان چکشی انگشت شست کج, ناخن فرو رفته, تاولو میخچه, بونیون, کف پای صافو کف پای گود, پای پهن, کوتاهی آشیلو احساس کمر درد مفاصل مچ, زانو و… در عموم مردم می باشد که گاهی اوقات کفش نامناسب به عنوان علت اصلی آنها و در دیگر موارد به عنوان تشدید کننده درد عمل می کند.
مفهوم راحتی کفش از اندازه بودن آن متفاوت است چرا که راحتی کفش به معنای در نظر گرفتن کارکردهای واقعی کفش در هنگام انتخاب است و کارکرد اصلی کفش به نقش حمایتی و حفاظتی آن باز می گردد. انسان بر روی دو پای خویش راه می رودو می پردو می جهد و می دود. وقتی به آنالیز حرکت پا توجه می کنیم, پای انسان را یک اهرم حرکتی می یابیم که در مقابل نیروهای واکنشی زمین از خود کنش نشان می دهد و بدون یک کفش مناسب, به بافتهای نرم پا- به ویژه در خواهد شد.
یکی دیگر از نقش های مهم کفش و نقش شکل دهی و ظرافت بخشی به اعمال پا و کمک به اجــرای الگوی درست حــرکت می باشد, به طوریکه بدون کفش, راه رفتن انسان شکل ناخوشایندی به خود می گیرد. مصداق این مسئله را به وضوح می توان در ورزش های مختلف دید چرا که هر ورزشی کفش مخصوص به خود را دارد وپا را از بسیــاری از آسیب های خـارجی محافظت می کند.
▪ چند توصیه برای انتخاب کفش:
ـ برای خرید کفش سعی کنید بعد از ظهرها اقدام نمایید چرا که در این زمان پا اندازه واقعی خود را به دست آورده است.
بهتر است در هنگام خرید کفش, و هر دو لنگه کفش را بپوشید و اندکی با آن راه بروید وارد شده یا اینکه خیلی گشاد و آزاد باشد خود داری کنید.
ـ به انگشتان کوچک خود نگاه کنید که به صورت برجستگی در رویه کفش هویدا نشده باشند.
توجه کنیدکه پاشنه پا کاملاً در کفش جا بگیردو زیرا پا ابتدا از پاشنه فرود می آید و گشادی یا تنگی آن باعث چرخش و زمین خوردن فرد می شود.پنجه باریک در کفش و عامل اصلی عارضه شست کج و فرو رفتن ناخن در انگشت شست است و در استفاده دراز مدت باعث ایجاد ضایعات مفصلی و سوزش, پینه بستن رو و لای انگشتان و اثرات نامطلوب بـر عضلات ناحیه کف و ساق پا می شود. شایان ذکر است که فشار مستمر بر اعصاب و عروق پا موجب خستگی و کم شده استقــامت آن و در نهایت ایجـاد کمر درد می شود.
ـ استفاده از کفش های پاشنه بلند باعث افزایش گودی کمر و متعاقب آن کمر دردو کوتاه شدن آشیل, ار بین رفتن گودی پا و تسریع در ایجاد کف پای صاف خواهد شد. حداکثر ارتفاع مجاز پاشنه ۲ سانتی متر است و همچنین توجه به سطح مقطع کفش از ضروریاتی است که بایستی تمام وسعت پاشنه را بپوشاند.
ـ تخت کفش باید نه زیاد کلفت باشد که باعث سنگینی نو پیچ خوردن پا شود و نه زیاد نازک وسفت باشد, بلکه بایستی در قسمت پنجه ها از انعطاف پذیری خوبی برخوردار بوده و در آن عاج مناسبی جهت جلوگیری از سر خوردن حک شده باشد در ضمن باید از جنسی باشد که در برابر نفوذ گرما، سرما و ورود آب مقاوم بوده و دارای وزن کمی باشد.
رویه بیرونی کفش باید به گونه ای باشد که تهویه و گردش هوا را به خوبی انجام داده و زبانه آن طوری باشد که بتواند به خوبی از فشار بندها و دکمه ها و سوراخ های فلزی بر روی پا جلوگیری کند.
▪ روش های نگه داری از کفش
در فواصل منظم از واکس استفاده کنید زیرا واکس را نرم و عمر آن را زیاد می کند.
در صورت شستن بهتر است آنرا در هوای معمولی خشک کنید چرا که خشک کردن با حرارت به یکباره باعث ترکیدن َآن خواهد شد. در ضمن داخل آن را با روزنامه مچاله کاملاّ پر کنید تا از شکل نیفتد.
اگر کفشتان شوره زد، ابتدا آن را با مخلوط آب و سرکه بشویید و سپس گلیسیرین بر روی آن بمالید.
برای جلوگیری از بو گرفتن کفش، علاوه بر شسنشوی مرتب پا و جوراب، داخل کفش خود پودر ساچ بپاشید.
